فن و هنر ایران زمین
پیغام مدیر :
با سلام خدمت شما بازديدكننده گرامي ، خوش آمدید به سایت فن و هنر ایران زمین . لطفا براي هرچه بهتر شدن مطالب اين وب سایت ، ما را از نظرات و پيشنهادات خود آگاه سازيد و به ما را در بهتر شدن كيفيت مطالب ياري کنید.
 
 
آبیاری ، روش های آبیاری ،فضای سبز
نوشته شده در پنجشنبه ٢ شهریور ۱۳٩۱
ساعت : ٢:٤٧ ‎ق.ظ
نویسنده : { فربد حیدری } Farbod Heidari
نظرات

 آشنایی با روشهای آبیاری

حوزه ترویج و نظام بهره برداری 1384

 آبیاری تحت فشار  

 مقدمه  

آبیاری تحت فشار

بطور کلی سیستم‌های آبیاری تحت‌فشار به روشهایی گفته می‌شود که آب را توسط لوله و تحت فشاری بیش از فشار اتمسفر در سطح مزرعه توزیع می‌کنند. آبیاری تحت‌فشار به دو روش آبیاری بارانی و آبیاری موضعی انجام می‌شود. روش آبیاری موضعی به دو دسته آبیاری قطره‌ای و خطی انجام می‌گیرد. که این دو روش به مقدار زیادی صرفه جویی در مصرف آب خواهد داشت.

 

آبیاری تحت فشار روش جدیدی از آبیاری است که در آن آب با فشار وارد لوله های اصلی و فرعی شده و از سوراخهایی که به آنها قطره چکان ، آب پاش ، آب فشان و یا نازل می گویند ، به صورت قطره یا ذرات ریز خارج می شود وبدین طریق از تلفات آب در عمل انتقال به درون مزرعه جلوگیری و آب به اندازه ای که لازم است به مزرعه و محصول داده می شود . آبیاری تحت فشار به دو روش آبیاری بارانی و قطره ای تقسیم می گردد که راندمان آبیاری در روش بارانی از 32% به 70% و در روش     قطره ای به 90% افزایش می یابد .

 آبیاری بارانی

سیستم آبیاری بارانی روشی است که در آن آب تحت تاثیر فشار ایجاد شده بوسیله موتور پمپ ، وارد لوله های مسیر شده و از طریق آب پاش ها به اطراف پخش می شود که به طور کلی به دو دسته سیستمهای لوله ای یا کلاسیک از قبیل سیستم کلاسیک ثابت و متحرک و سیستمهای مکانیکی نظیر سیستم دوار مرکزی تقسیم می شود .

   

 آبیاری قطره ای

آبیاری قطره ای یکی از روشهای پیشرفته و تکامل یافته آبیاری تحت فشار می باشد که درآن ، آب به صورت قطره قطره توسط قطره چکان به میزان لازم در اختیار درختان و انواع محصولات وجینی قرار می گیرد و فقط منطقه ی اطراف ریشه را خیس می کند ، در واقع در این روش با مصرف حداقل آب ، نیاز آبی گیاه تامین می گردد .

   

 آبیاری قطره ای سوپر دریپ

این نوع سیستم برای زراعت گیاهان زراعی ردیفی مثل سیب زمینی ـ ذرت ـ پنبه و چغندر قند مورد استفاده قرار می گیرد و لوله ها به صورت نوارهایی در روی سطح خاک قرار گرفته و در هر  10 ـ 20 ـ 30 سانتی متری دارای قطره چکان می باشند .

   

 ویژگیها و مزایا ی آبیاری تحت فشار

1.      صرفه جویی در مصرف آب

2.      عدم نیاز به تسطیح اراضی

3.      توزیع یکنواخت آب در مزرعه

4.      افزایش کمی و کیفی محصول

5.      سهولت در انجام عملیات زراعی

6.      قابل استفاده برای تمام گیاهان

7.      کنترل فرسایش خاک و رواناب سطحی

8.      جلوگیری از سله بستن و حفظ پوکی خاک

9.      عدم نیاز به ایجاد نهرهای خاکی درون مزرعه و نهرهای زهکشی

10.  امکان انجام آبیاری همراه با کود پاشی و سمپاشی و پخش یکنواخت آنها

11.  عدم نیاز به نیروی کارگر زیاد به دلیل ثابت بودن اجزای سیستم

12.  وارد نشدن بذر علفهای هرز به مزرعه به دلیل انتقال آب از طریق لوله ها

13.  عدم امکان رویش بذر علفهای هرز به دلیل مرطوب شدن فقط بخشی از سطح خاک اطراف ریشه ( آبیاری قطره ای )

   

   

تهیه و تنظیم: احمد سیدی - فینا مددزاده

 


آبیاری تحت فشار

بطور کلی سیستم‌های آبیاری تحت‌فشار به روشهایی گفته می‌شود که آب را توسط لوله و تحت فشاری بیش از فشار اتمسفر در سطح مزرعه توزیع می‌کنند. آبیاری تحت‌فشار به دو روش آبیاری بارانی و آبیاری موضعی انجام می‌شود. روش آبیاری موضعی به دو دسته آبیاری قطره‌ای و خطی انجام می‌گیرد. که این دو روش به مقدار زیادی صرفه جویی در مصرف آب خواهد داشت.

تعریف یستم آبیاری قطره ای: دراین سیستم آب بوسیله پمپ از منبع بداخل شبکه پمپ شده وضمن عبور از سیلکون ( فیلتر گردایی ) شن ومواد خارجی آن ته نشین می گردد. دراین روش آب با فشاری بیش ازیک اتمسفر از منبع تامحل مصرف انتقال می یابد. آب بصورت قطرات مجزا و پیوسته ویا بصورت اسپری ریز با فشار کم از طریق قطره چکان درطول خط انتقال آب قرار دارند . آبیاری قطره ای روش موثری درتحویل آب مورد نیاز گیاه درمحدوده توسعه ریشه بداخل خاک است واین امکان را بوجود می آورد که عمل آبیاری تاحد رفع نیاز آبی گیاه انجام می‌شود . بنابراین دراین روش به میزان زیادی ازاتلاف آب بصورت نفوذ عمقی، ایجاد روان آب سطحی وتبخیر درمقایسه با روشهای سنتی وبارانی کاسته می شود. سیستمهای مختلف آبیاری قطره ای 1. سیستم آبیاری قطره ای قطره چکان درخط 2. سیستم آبیاری زیرزمینی بالوله‌های تراوا 3. سیستم آبیاری بابلر 4. سیستم آبیاری قطره ای نواری 5. آبیاری قطره ای ثقلی

تعریف آبیاری بارانی: آبیاری بارانی روشی است که درآن آب آبیاری را با سرعتی مساوی و یا کمتر از نفوذ پذیری خاک به صورت باران برسطح زمین پخش می نماید. بطورکلی آبیاری به روش بارانی را دراغلب شرایط مانند مناطق شیبدار بیشتر خاکهای سبک، متوسط وشرایطی که آبیاری به طریق ثقلی امکان پذیر نیست قابل اجرا می باشد.

 

آبیاری زیرزمینی

در این روش، آبیاری، رطوبت لازم برای محیط ریشه گیاه توسط کنترل سطح ایستابی است. برای این منظور لازم است که یک لایه غیر قابل نفوذ در عمق مناسب از سطح خاک وجود داشته باشد تا بتوان سطح ایستایی را کنترل نمود. از مهم‌ترین مشخصه‌های این روش مرطوب نشدن سطح خاک است بطوریکه معمولاً برای تأمین آب در محیط ریشه سطح ایستابی به حدی بالا آورده می‌شود که رطوبت بتواند با استفاده از خاصیت موئینگی به محیط ریشه برسد.

 

معیارهای انتخاب روشهای مناسب آبیاری

در یک پروژه آبیاری انتخاب روش آبیاری مناسب نقش بسیار با اهمیتی در موفقیت آن پروژه ایفا می‌کند. اساسی‌ترین عوامل موثر در انتخاب روشهای آبیاری به شرح زیرند: بافت خاک - آماده کردن زمین - اندازه مزارع - شوری خاک - زهکشی خاک - آب قابل دسترس - کیفیت آب مصرفی - گیاهان الگوی کشت - انرژی قابل دسترس - رعایت تناوب زراعی و عملیات زراعی - کیفیت و میزان محصولات (کمیت و کیفیت محصولات) - وضعیت آب و هوایی (اقلیم) - هزینه آب - مسائل فرهنگی و اجتماعی.

 

هدف آبیاری

  • تامین آب کافی برای ادامه زندگی گیاه.
  • حفاظت و بیمه گیاهان در مقابل تنش‌های ناشی از کم آبی یا بی آبی‌های کوتاه مدت.
  • خنک کردن خاک و اتمسفر یا هوای اطراف گیاه.
  • شستن املاح مضر در خاک.
  • نرم کردن ناحیه قابل شخم خاک.

ارتباط با سایر علوم

  • آب شناسی: بارش‌هایی که در منطقه صورت می‌گیرد و به صورت روان آب درمی‌آید را مورد مطالعه قرار می‌دهد.
  • گیاه شناسی: نیاز گیاه موجود در برنامه آبیاری و الگوی کشت را مورد مطالعه قرار می‌دهد.
  • خاک شناسی: به مطالعه خاک از لحاظ فیزیکی و نیز از لحاظ محیطی برای کشت و پرورش گیاه می‌پردازد. ضمن اینکه در مورد چگونگی تشکیل خاک و رده بندی آنها و همچنین بحث در مورد موجودات زنده خاک و اثرات آن بر زشد گیاهان بحث می‌کند

گرداورنده : سایت جامع پیمانکاران

منبع اینترنت ، ویکی پدیا ، سایت جهادسازندگی

 


:: برچسب‌ها: تاسیسات, آب, پمپ, تصفیه آب استخر